Γαλλία
Η Γαλλία αποζημιώνει περικοπές και μηδενικές τιμές και στηρίζει αρνητικές τιμές έως 4 ώρες, με 2.500 MW BESS
Η Ελλάδα Νομοθέτησε Ρητά την Απαλλαγή του ΑΔΜΗΕ και ο Ίδιος το Ομολογεί Εγγράφως ότι υφίστανται αποζημιώσεις
Η Γαλλία είναι μία από τις πιο ώριμες αγορές ΑΠΕ στην ΕΕ. Το 2024 κατέγραψε 361 ώρες αρνητικών τιμών και 1,7 TWh περικοπών (0,9 TWh αιολικά + 0,7 TWh φωτοβολταϊκά), σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της RTE. Το 2025 οι ώρες αρνητικών τιμών αυξήθηκαν σε 509 ώρες (στοιχεία Montel Analytics).
Και όμως: η Γαλλία αποζημιώνει συστηματικά τις περικοπές μέσω του τύπου T0×Pmax×0,5 του άρθρου 7.7 του Documentation Technique de Référence (DTR) της RTE, και έχει επικαιροποιήσει πρόσφατα το πλαίσιο με τον Loi 2025-127 της 14ης Φεβρουαρίου 2025 (Loi de Finances 2025), άρθρο 175, και με το Arrêté της 19ης Μαρτίου 2026 που μείωσε το κατώφλι αναστολής επιδότησης για νέα ΦΒ από 12 σε 10 MWc.
Η ελληνική αντίθεση είναι σαρωτική. Στο ίδιο διάστημα η Ελλάδα κατέγραψε 1.867 GWh περικοπών το 2025 (6,6% της παραγωγής ΑΠΕ), απολύτως μη αποζημιωμένων. Η μη αποζημίωση έχει νομοθετηθεί ρητά μέσω του άρθρου 10Γ Ν.4951/2022 (όπως προστέθηκε με το άρθρο 37 Ν.5188/2025, ΦΕΚ Α΄ 49/28.3.2025).
Ο Πρόεδρος του ΑΔΜΗΕ Μ. Μανουσάκης, σε επίσημη επιστολή του προς τον Υπουργό Ενέργειας Στ. Παπασταύρου στις 25 Σεπτεμβρίου 2025 (αρ. πρωτ. ΔΝΣ/21411), δηλώνει αυτολεξεί:
«Ο Διαχειριστής του Συστήματος οφείλει να είναι πάντα οικονομικά ουδέτερος. Επομένως η εφαρμογή των περικοπών δεν πρέπει να δημιουργεί ίδια ευθύνη του Διαχειριστή για καταβολή αποζημιώσεων από δικούς του πόρους. Και τούτο διότι, οι περικοπές που επιβάλλει δεν αποσκοπούν στην κάλυψη δικών του αναγκών, αλλά εφαρμόζονται για λόγους που αφορούν άμεσα στην ασφαλή λειτουργία του Συστήματος Μεταφοράς και συναφώς την αδιάλειπτη τροφοδοσία του κοινωνικού συνόλου με ηλεκτρική ενέργεια.
Αναφορικά με την αποζημίωση της περικοπτόμενης ενέργειας των σταθμών ΑΠΕ εκκρεμεί η θέσπιση νομοθετικών και κανονιστικών ρυθμίσεων για την εξειδίκευση των διατάξεων της παρ. 7 του άρθρου 13 του Κανονισμού ΕΕ 2019/943, ως προς την επιλεξιμότητα των σταθμών για αποζημίωση, τον υπολογισμό της ποσότητας ενέργειας που θα αποζημιώνεται καθώς και της τιμής αποζημίωσης.
Για το ανωτέρω θέμα η Ομάδα Διοίκησης Έργου για την αντιμετώπιση των προκλήσεων που δημιουργούνται από την αυξημένη διείσδυση των ΑΠΕ σε σχέση με τον περιορισμένο διαθέσιμο ηλεκτρικό χώρο, που προβλέπεται στο άρθρο 10Α του ν. 4951/2022, έχει ήδη αποστείλει εισήγηση με τίτλο “Εισήγηση αναφορικά με το πλαίσιο περικοπών ενέργειας ΑΠΕ & ΣΗΘΥΑ, στο στάδιο της κατανομής & της ανακατανομής” η οποία έχει τεθεί σε δημόσια διαβούλευση από το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας.»
Πρόκειται για παραδοχή τεσσάρων κρίσιμων σημείων: αναγνωρίζεται ρητά ο Κανονισμός 2019/943 και η υποχρέωση αποζημίωσης, ομολογείται η μη εφαρμογή στην Ελλάδα, επιβεβαιώνεται ότι ο ΑΔΜΗΕ έχει εισηγηθεί τον μηχανισμό περικοπών, αλλά αρνείται την οικονομική ευθύνη μεταθέτοντάς την στον νομοθέτη.
Η γαλλική περίπτωση αποδεικνύει ότι η «οικονομική ουδετερότητα» του διαχειριστή δεν αποτελεί δικαιολογία μη πληρωμής: η RTE πληρώνει συστηματικά τους παραγωγούς που υπέστησαν περικοπές και ανακτά το κόστος μέσω του TURPE (Tarif d’Utilisation des Réseaux Publics d’Électricité).
Σημείο 1ο: Αποζημίωση Περικοπών — Ο Τύπος T0×Pmax×0,5
Πώς Λειτουργεί στη Γαλλία
Το βασικό νομικό πλαίσιο είναι το άρθρο L.321-13 του Code de l’énergie (που ενσωματώνει το άρθρο 13 §7 του Κανονισμού 2019/943) και η Documentation Technique de Référence (DTR) της RTE άρθρο 7.7 που εξειδικεύει τον τύπο αποζημίωσης.
Όταν η RTE επιβάλει μη βασιζόμενη στην αγορά μείωση παραγωγής σε πάρκο ΑΠΕ, η αποζημίωση υπολογίζεται με τον τύπο:
Compensation = T0 × Pmax × 0,5 × Δt
όπου T0 είναι η τιμή αναφοράς του συμβολαίου (τυπικά €70-90/MWh για νέα ΦΒ μέσω CRE 4/5/6 AO), Pmax η ονομαστική ισχύς του σταθμού (MW), και Δt η διάρκεια της περικοπής (h). Ο συντελεστής 0,5 αντικατοπτρίζει τον μέσο συντελεστή φόρτισης κατά τις ώρες περικοπής.
Παράλληλα, για παραγωγούς με Complément de Rémunération (αντίστοιχο της ελληνικής Λειτουργικής Ενίσχυσης), η RTE συμμορφώνεται με την υποχρέωση του Κανονισμού 2019/943 να συμπεριλάβει και τη χαμένη επιδότηση στον υπολογισμό «καθαρών εσόδων» δηλαδή η αποζημίωση καλύπτει τόσο την αγοραία τιμή όσο και τη συμβατική προσαύξηση.
Το κόστος εντάσσεται στον TURPE 7 (περίοδος 2025-2028, εγκεκριμένος από την CRE Commission de Régulation de l’Énergie) και μετακυλίεται διαφανώς στους τελικούς καταναλωτές. Δεν επιβαρύνει την ίδια την RTE.
Παράδειγμα: Παραγωγός στην Aquitaine
Φωτοβολταϊκό 5 MW στην Aquitaine, ηλεκτρισμού 2022 μέσω CRE 4. Τιμή αναφοράς T0: €75/MWh. Μια Κυριακή του Απριλίου, η RTE επιβάλλει περικοπή για 4 ώρες λόγω συμφόρησης στο τοπικό δίκτυο 90 kV.
Υπολογισμός κατά άρθρο 7.7 DTR: Compensation = 75 × 5 × 0,5 × 4 = €750. Καταβάλλεται αυτόματα στον λογαριασμό του παραγωγού στην επόμενη τριμηνιαία εκκαθάριση μέσω της πύλης Compensation API της RTE.
Στην Ελλάδα
Φωτοβολταϊκό 5 MW στην Πελοπόννησο, ΤΑ ΣΕΔΠ €68/MWh, ΕΤΑ Απριλίου €25/MWh. Ο ΑΔΜΗΕ επιβάλλει 4ωρη περικοπή λόγω υπερπροσφοράς. Ο σταθμός χάνει 14 MWh.
Έσοδο από αγορά = €350, Λειτουργική Ενίσχυση = €602, Σύνολο απολεσθέντων εσόδων = €952. Αποζημίωση από ΑΔΜΗΕ ή ΔΕΔΔΗΕ: €0.
Γιατί μηδέν; Το άρθρο 10Γ Ν.4951/2022 (όπως προστέθηκε με Ν.5188/2025) ρητά απαλλάσσει τους Διαχειριστές.
Σημείο 2ο: Loi 2025-127 — Επικαιροποίηση Πλαισίου
Με τον Loi n° 2025-127 της 14ης Φεβρουαρίου 2025 (Loi de Finances pour 2025), η Γαλλία επικαιροποίησε το πλαίσιο στήριξης ΑΠΕ. Το άρθρο 175 του νόμου εισήγαγε τη δυνατότητα τροποποίησης των κατωφλίων αναστολής Complément de Rémunération κατά τη διάρκεια αρνητικών τιμών, με επιφύλαξη μεταγενέστερης ρύθμισης μέσω arrêté του Υπουργού Ενέργειας.
Σημειώνεται ότι ο Loi n° 2025-391 της 30ής Απριλίου 2025 (DDADUE μεταφορά διαφόρων ευρωπαϊκών οδηγιών) είναι διαφορετικό νομοθέτημα και αφορά κυρίως την ενσωμάτωση της RED III και άλλων Οδηγιών. Η σύγχυση μεταξύ των δύο νόμων είναι συχνή στη βιβλιογραφία, αλλά τα δύο νομοθετήματα ρυθμίζουν διαφορετικά πεδία.
Arrêté 19/3/2026 — Νέο Κατώφλι 10 MWc
Με το Arrêté της 19ης Μαρτίου 2026, το κατώφλι εφαρμογής της αναστολής Complément de Rémunération κατά τη διάρκεια αρνητικών τιμών μειώθηκε από 12 MWc σε 10 MWc για νέα φωτοβολταϊκά έργα. Παράλληλα, για σταθμούς εντός των ορίων αυτών, ισχύει κανόνας αναστολής επιδότησης μόνο για περιόδους >4 συνεχόμενες ώρες αρνητικών τιμών, όχι μηδενικών.
Καθοριστική διαφορά από την Ελλάδα: όπως και στη Γερμανία, οι μηδενικές τιμές δεν τιμωρούνται καθόλου στη Γαλλία. Το Complément de Rémunération καταβάλλεται κανονικά όταν η ωριαία τιμή είναι €0/MWh.
Σημείο 3ο: Μέθοδος Περικοπών — TOPO/EOD και Compensation API
Η RTE εφαρμόζει εξελιγμένο σύστημα τοπικής διαχείρισης συμφόρησης μέσω των μηχανισμών TOPO (Topologie d’Ouvrages) και EOD (Équilibre Offre-Demande). Όταν διαπιστωθεί συμφόρηση, η RTE εκδίδει εντολές μείωσης παραγωγής σε συγκεκριμένους σταθμούς με αναλογικό setpoint — όχι «όλα ή τίποτα».
Παράλληλα, η RTE διαθέτει την Compensation API: ψηφιακή πλατφόρμα μέσω της οποίας οι παραγωγοί παρακολουθούν σε πραγματικό χρόνο τις εντολές περικοπής, υπολογίζουν αυτόματα την αποζημίωση που δικαιούνται βάσει του άρθρου 7.7 DTR, και λαμβάνουν την πληρωμή χωρίς γραφειοκρατία.
Στην Ελλάδα, αντίθετα, ο ΔΕΔΔΗΕ διαθέτει δυνατότητα μόνο 0% ή 100%, χωρίς ενδιάμεση ρύθμιση. Η μετάβαση σε αναλογικό setpoint αναμένεται μόνο από αρχές 2027, μετά την προθεσμία 15/9/2026 του άρθρου 9Α Ν.4951/2022. Ο ΑΔΜΗΕ ομολογεί στην επιστολή του «την ύπαρξη ανισοτήτων», γεγονός που παραβιάζει το άρθρο 4 Κανονισμού 2019/943.
Σημείο 4ο: Πλαίσιο Στήριξης — CRE Auctions και Complément de Rémunération
Η Γαλλία λειτουργεί τετραετή κύκλο δημοπρασιών ΑΠΕ μέσω της CRE (Commission de Régulation de l’Énergie). Οι κύριες κατηγορίες για φωτοβολταϊκά είναι:
CRE 4 (2017-2022): μέσος τιμή ~€60-70/MWh για σταθμούς >500 kWc. CRE 5 (2022-2025): μέσος τιμή ~€80-90/MWh λόγω ενεργειακής κρίσης. CRE 6 (2025-2028): σε εξέλιξη, με αναμενόμενες τιμές €70-80/MWh.
Για μικρότερους σταθμούς (≤500 kWc), ισχύει το καθεστώς Arrêté Tarifaire S21 (διαδοχικές εκδόσεις), με σταθερές τιμές feed-in tariff που αναπροσαρμόζονται τριμηνιαία ανάλογα με την κορεσμό του όγκου εγκαταστάσεων.
Σημείο 5ο: Αποθήκευση και Καινοτομία
Η Γαλλία διέθετε στα τέλη 2025 περίπου 2,5 GW εμπορικού BESS λειτουργικού, με στόχο 7 GW μέχρι το 2030. Το πλαίσιο στήριξης βασίζεται στο Mécanisme de Capacité (αντίστοιχο του βελγικού CRM) και σε ειδικές δημοπρασίες της CRE για αποθήκευση.
Στις 14 Μαρτίου 2026, η RTE ανακοίνωσε τα αποτελέσματα του 3ου διαγωνισμού Long-Duration Storage: 827 MW / 4.135 MWh ανατέθηκαν με μέση τιμή €98/MWh για 15ετή σύμβαση.
Στην Ελλάδα, μέχρι τον Μάιο 2026 είναι λειτουργικά μόλις 16 MW. Η αναλογία 156:1 σε σχέση με γαλλική αναλογία ΑΕΠ ~16:1 αναδεικνύει χάσμα τάξης μεγέθους.
Συγκεντρωτικός Πίνακας Σύγκρισης Γαλλία – Ελλάδα
|
Παράμετρος |
Γαλλία |
Ελλάδα |
|
Περικοπές 2024 |
1,7 TWh (0,9 αιολικά + 0,7 ΦΒ) |
899 GWh, αποζημίωση €0 |
|
Περικοπές 2025 |
~2,5 TWh εκτιμώμενες |
1.867 GWh, αποζημίωση €0 |
|
Αποζημίωση περικοπών |
T0 × Pmax × 0,5 (DTR άρ. 7.7) |
€0 (άρθρο 10Γ Ν.4951/2022) |
|
Ώρες αρνητικών 2025 |
509 (Montel) |
~80-100 |
|
Κανόνας αναστολής |
>4 ώρες αρνητικών για ΦΒ >10 MWc (Arrêté 19/3/2026) |
>2 ώρες μηδενικών ή αρνητικών |
|
Μηδενικές τιμές |
Δεν τιμωρούνται |
Τιμωρούνται όπως αρνητικές |
|
Μηχανισμός πληρωμής |
Compensation API αυτόματα μέσω TURPE 7 |
Καμία διαδικασία ενεργοποιημένη |
|
Redispatch |
TOPO/EOD αναλογικό |
ΔΕΔΔΗΕ μόνο 0% ή 100% |
|
BESS λειτουργικό |
2.500 MW |
16 MW |
|
Νομικό πλαίσιο |
Code de l’énergie L.321-13 + Loi 2025-127 άρ.175 + Arrêté 19/3/2026 |
Άρθρο 10Γ Ν.4951/2022 (ρητή απαλλαγή) |
Συμπέρασμα
Η Γαλλία αντιμετωπίζει παρόμοιες προκλήσεις με την Ελλάδα: αύξηση αρνητικών ωρών, διεύρυνση περικοπών, ανάγκη επιτάχυνσης αποθήκευσης. Αλλά εφαρμόζει σαφές, διαφανές και προβλέψιμο πλαίσιο αποζημίωσης που σέβεται το άρθρο 13 §7 του Κανονισμού 2019/943.
Είναι θέση του Συλλόγου ΕΠΑΦΗ ότι το γαλλικό μοντέλο αποδεικνύει την πραγματική σημασία της «οικονομικής ουδετερότητας του διαχειριστή»: αυτή διασφαλίζεται μέσω της μετακύλισης κόστους στον TURPE — όχι μέσω της άρνησης πληρωμής. Η RTE καταβάλλει συστηματικά αποζημιώσεις χωρίς να επιβαρύνεται οικονομικά, ακριβώς επειδή το γαλλικό σύστημα ενσωματώνει το κόστος αυτό στα τέλη χρήσης δικτύου με διαφάνεια και κανονιστική εποπτεία της CRE.
Η ομολογία του ΑΔΜΗΕ στην επιστολή της 25/9/2025 ότι «εκκρεμεί η θέσπιση νομοθετικών και κανονιστικών ρυθμίσεων» αποδεικνύει το πραγματικό πρόβλημα: η Ελλάδα είναι νομοθετικά αμελής ως προς την εφαρμογή ευρωπαϊκής υποχρέωσης άμεσης ισχύος, και μάλιστα έχει νομοθετήσει ρητά κόντρα σε αυτήν με το άρθρο 10Γ Ν.4951/2022.
Διαθέσιμα νομικά εργαλεία για όσους επιθυμούν ατομική νομική δράση
Ο Σύλλογος ΕΠΑΦΗ καταγράφει τα ακόλουθα εργαλεία. Πρώτον, αγωγή στα Πολυμελή Πρωτοδικεία κατά του αρμόδιου Διαχειριστή με νομική βάση το άρθρο 13§7 Κανονισμού 2019/943, αξιοποιώντας ως πραγματικό προηγούμενο το γαλλικό μοντέλο T0×Pmax×0,5 του άρθρου 7.7 DTR της RTE και την επιστολή ΑΔΜΗΕ της 25/9/2025 ως κρίσιμο τεκμήριο. Δεύτερον, καταγγελία στη DG ENER της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για παραβίαση ενωσιακής νομοθεσίας. Τρίτον, συγκέντρωση πραγματικών στοιχείων ζημίας βάσει του άρθρου 120 Ν.5106/2024.
Πηγές
Γαλλικό Δίκαιο: Code de l’énergie άρθρα L.321-13, L.321-14· Loi n° 2025-127 της 14.2.2025 (Loi de Finances 2025) άρθρο 175· Loi n° 2025-391 της 30.4.2025 (DDADUE)· Arrêté της 19.3.2026 (κατώφλι 10 MWc)· Arrêté Tarifaire S21· RTE Documentation Technique de Référence (DTR) άρθρο 7.7.
Πηγές Δεδομένων: RTE Bilan Électrique 2024-2025 (361 ώρες αρνητικών, 1,7 TWh περικοπών 2024)· Montel Analytics 2026 (509 ώρες 2025)· CRE Délibérations 2024-2026· TURPE 7 (2025-2028)· Επιστολή ΑΔΜΗΕ ΔΝΣ/21411/25.9.2025.
Ευρωπαϊκό Δίκαιο: Κανονισμός (ΕΕ) 2019/943 (άρθρα 4, 13§7)· Οδηγία (ΕΕ) 2023/2413 (RED III).
Ελληνικό Δίκαιο: Ν.4951/2022 άρθρο 10Γ (όπως προστέθηκε με Ν.5188/2025 άρ.37, ΦΕΚ Α΄ 49/28.3.2025)· άρθρο 10Α§5 (όπως αντικαταστάθηκε με Ν.5215/2025 άρ.62§2)· Ν.4414/2016 άρθρα 5§10, 12Α§7β (τροπ. Ν.5261/2025 άρ.58§2)· ΡΑΑΕΥ Ε-52/2025 (τροπ. Ε-8/2026)· Ν.5106/2024 άρθρο 120.
Σύλλογος ΕΠΑΦΗ — epafi.com.gr · Δημοσιεύθηκε: 19 Μαΐου 2026